Chuyện gì nóng nhất trong tháng 1/2026 và có thể nóng nhất trong năm này?
Nóng chưa phải là thời tiết Brazil hay hạn hán đâu đó tại các nước trồng cà phê khác. Mới qua mươi ngày đầu tháng 1 năm 2026, giá vàng đạt mức cao kỷ lục lịch sử, giá dầu thô tăng trở lại dù Venezuela, nước có trữ lượng dầu thô lớn nhất thế giới, đã bị Mỹ khống chế…với lời nguyền của TT Mỹ D. Trump đưa giá dầu thô về 50$/thùng. Nhưng…giá dầu lại nhảy đựng vào phiên cuối tuần qua. Giá ca cao trong một phiên giảm trên 12%, giá cà phê arabica từ đỉnh 383 cts/lb xuống dưới 360 cts/lb…
Tại sao giá hàng hóa thương phẩm đảo điên đến thế nhất là sau dữ liệu công ăn việc làm Mỹ được công bố? Đối với giới đầu tư, thị trường việc làm Mỹ đang phát đi những tín hiệu trái chiều. Trong tháng 12, các công ty tạo ra ít việc làm hơn dự kiến: 50.000 việc làm so với con số dự kiến là 66.000 (56.000 trong tháng 11). Vậy là, người ta hiểu chủ hãng ở Mỹ vẫn thận trọng trong việc tuyển dụng, đặc biệt là do căng thẳng thương mại liên quan đến thuế quan và hầu hết các khoản đầu tư khổng lồ đổ vào ngành trí tuệ nhân tạo (AI). Dù vậy, tỷ lệ thất nghiệp đã giảm nhẹ xuống còn 4,4% lực lượng lao động, cho thấy tình hình việc làm nói chung vẫn ổn định.
Tiền lương tiếp tục tăng tốc độ vừa phải, có nhanh hơn một chút so với tháng 11, xác nhận sự tăng trưởng ổn định của sức mua, mà không gây nóng lên quá mức. Sự kết hợp giữa việc tạo ra việc làm ở mức vừa phải, tỷ lệ thất nghiệp giảm nhẹ và tiền lương tăng lên ủng hộ quan điểm rằng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ không thay đổi lãi suất tại cuộc họp vào ngày 27 và 28 tháng 1. Ít nhất, đó là dự đoán của thị trường vào thứ Sáu tuần qua.
Việc cắt giảm lãi suất thêm nữa trong những tháng tới dường như ngày càng khó xảy ra, điều này đang duy trì một sự căng thẳng nhất định trên thị trường tài chính nhất là trái phiếu Mỹ. Ít ra, đó là tình hình cho đến khi người kế nhiệm Jerome Powell nhậm chức vào tháng 5/2026. Ông sẽ được Trump bổ nhiệm và dự kiến sẽ thực hiện những đợt cắt giảm lãi suất mạnh mẽ. Cho đến lúc đó, những đồn đoán về hành động của Fed có thể vẫn ở mức cao. Hiện tại, thị trường tài chính đang phản ứng khá bình tĩnh trước những con số này.
Lại có luồng nhận định ngược lại: Ngân hàng Scotiabank lên tiếng cảnh báo thị trường lao động Mỹ đang xấu đi dù xem ra khá tốt trên bề mặt. Chính vì vậy mà họ tin Fed không thể bỏ qua, mà nó tạo tiền đề cho đợt cắt giảm lãi suất vào tháng 1.
“Do đó, Ủy ban Kinh tế-Tài chính Fed (FOMC) nên xem xét mặt việc làm đầy đủ trong nhiệm vụ kép của mình đang chịu áp lực nhiều hơn so với mặt lạm phát hiện nay,” ông Derek Holt, Phó Chủ tịch và người đứng đầu bộ phận Kinh tế Thị trường Vốn tại Scotiabank, đã viết, lưu ý rằng điều đó sẽ “thúc đẩy việc cắt giảm vào tháng 1” ngay cả khi đó là “đợt cắt giảm bịt mũi vì rủi ro đạo đức”.
Phức tạp hơn là khi có báo cáo việc làm Mỹ, chỉ báo giá trị USD/DXY vẫn tăng (hình 2), phần nào khẳng định theo hướng Fed khó hạ lãi suất USD trong tháng này.
Vậy là ai theo cách nghĩ Fed hạ lãi suất, tức USD mất giá, và mua vào như trên sàn vàng và dầu thô, còn ai nghi ngờ Fed giữ nguyên lãi suất thì bán các hợp đồng mua khống tích trữ ra như các sàn arabica và ca cao (hình 1).
| Hiệu suất Kdoanh | Ngày | 1 tuần | 1 tháng | Từ 01/1 | 1 năm | Giá đóng cửa |
| Arabica NY (3/26) | ‘+2,45% | +3,52% | -4,32% | +2,45% | +24,54% | 357.65+ |
| Robusta LD (3/26) | -0,64% | -1,29% | -5,01% | -1,16% | -13,09% | 3.903- |
| Ca cao (3/26) | -12.05% | -8.96% | -14.27% | -11.87% | -49.48% | 5.345- |
| Vàng | 0.90% | 3.96% | 4.36% | 2.61% | 67.27% | 4.500,9+ |
| Dầu thô WTI | 2.56% | 3.14% | 2.91% | 2.96% | -21.95% | 59,24+ |
Hình 1
Giá dầu tăng phiên ngày 09/01 vì thị trường lo ngại nguy cơ gián đoạn sản lượng từ Iran và bất định xoay quanh nguồn cung dầu từ Venezuela. Đóng cửa ngày 09/01, hợp đồng dầu Brent kỳ hạn tăng 1.45 USD, tương đương 2.34%, lên 63.44 USD/thùng, trong khi hợp đồng dầu WTI tăng 1.48 USD, tương đương 2.56%, lên 59.24 USD/thùng, sau khi cả 2 sàn dầu thô đã tăng 3% trong ngày 08/1.
“Biểu tình tại Iran dường như đang lan rộng, khiến thị trường lo ngại về khả năng gián đoạn nguồn cung”, ông Ole Hansen, Trưởng bộ phận phân tích hàng hóa tại Saxo Bank, nhận định.
Bất ổn dân sự tại Iran – một trong những nước sản xuất dầu lớn của Trung Đông – cùng với lo ngại xung đột Nga-Ukraine có thể lan sang hoạt động xuất khẩu dầu của Nga, đã làm gia tăng rủi ro về nguồn cung.
| Chỉ số DXY và tỷ giá BRL tuần vs tuần>> cũ>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>> mới | ||
| USD/DXY | 98,16 | 99,14 |
| USD/BRL | 5,42 | 5,37 |
| USD/VND | 26300 | 26270 |
Hình 2
Dù chỉ số giá trị USD/DXY tăng lên mức cao nhất tính từ 1 tháng với kỳ vọng Fed hạ lãi suất, khiến dân kinh doanh vàng trên sàn mua mạnh làm cho giá vàng tăng ngợp trời, nhất là khi người ta dự đoán lãi suất USD giảm thì sàn vàng càng hút sức mua.
Còn nữa, căng thẳng kéo dài giữa Mỹ và Venezuela đã hỗ trợ nhu cầu đối với tài sản trú ẩn an toàn, đẩy giá vàng tăng mạnh vào đầu tuần trước khi giá ổn định trong các phiên sau đó.
Các diễn biến tại Washington vẫn đang được chú ý. Thượng viện Mỹ đã bỏ phiếu thông qua các biện pháp nhằm hạn chế hành động quân sự tiếp theo ở Venezuela.
Tuy nhiên, ông Donald Trump cho biết sự giám sát của Mỹ đối với tình hình ở Venezuela có thể kéo dài trong nhiều năm, nhấn mạnh nguy cơ của một cuộc đối đầu địa chính trị kéo dài trong nội bộ Mỹ có thể tiếp tục hỗ trợ giá vàng.
Giá cà phê arabica, sao lại rớt đậm thế?
Đối với các sàn cà phê, giá arabica có tuần rung chuyển mạnh, từ lên cao đến xuống thấp (tuy nhiên kết quả cuối tuần vẫn dương nhẹ so với tuần trước, nhưng phiên thứ Sáu 09/1 đã trút ra gần sạch những gì thu được).
Bạn thấy rõ rằng người bán tháo trên sàn arabica không phải do thời tiết khô hạn ở Brazil! Vì thông tin về giá các sàn nhạy cảm như cà phê thường được giới đầu cơ lớn “phê duyệt” nhưng mình ở xa và nhất là người trồng và kinh doanh cà phê, phải biết đôi khi khô chỗ này nhưng ướt chỗ khác. Muốn giá lên nói vùng này khô, muốn giá xuống nói vùng kia ướt…như thông tin thời tiết vùng cà phê Brazil trong tuần qua.
| Vị thế kinh doanh | 06/1/2026 | +/- |
| Arabica | +33697 | +4691 |
| Robusta | +6540 | +25 |
Hình 3
Đặt biệt tuần này, chúng ta có con số vị thế kinh doanh của đầu cơ được cập nhật đúng ngày. Sàn này lỡ theo dữ liệu kinh tế thiên về hướng tăng nên mua nhiều. Khi phát hiện mua nhiều, họ phải bán và lực bán chưa chắc đã dừng ở đây vì lượng hợp đồng mua khống “nở” to (hình 3).
Ngoài ra, bạn cũng nên lưu ý giúp trước phiên cuối tuần mấy ngày, họ đã chúi đầu vào mua khống trên sàn này nhưng chưa thanh lý được bao nhiêu, thì thứ Sáu là ngày họ quyết định bán và không ngờ bán mạnh đến thế.
Vả lại, giá cà phê là một mối bận tâm của các cấp chính quyền tại các nước tiêu thụ. Những “nới lỏng” về luật (EUDR) và thuế nhập khẩu vào Mỹ đã hơn một lần được chúng tôi nói đó chính là quyết tâm làm giá kỳ hạn cà phê hạ. London đã từ 5860$ xuống còn 3900$ và New York sau một khoảng thời gian căng thẳng nay phải cho nó xìu. Ở đây, nói vậy để thấy rủi ro theo giá kỳ hạn cà phê 100% một bước không rời và tin theo tin “được đầu cơ phê duyệt” thì phải chấp nhận hên xui. Còn nếu muốn tránh, thì sản xuất và kinh doanh nên tìm theo một hướng khác, tìm hướng nào bền vững hơn mà làm.
| Tồn kho đạt chuẩn | 08/1/2026 | 31/12/2025 | 30/9/25 |
| Arabica (tấn) | 27,688 | 27,344 | 34196 |
| Robusta (tấn) | 41,320 | 42,100 | 64500 |
Hình 4
Vai trò tồn kho đạt chuẩn tuần qua đóng vai rất phụ nhưng cần ghi nhận có thay đổi nhẹ, lượng arabica tăng và robusta giảm.
Tóm lại, thị trường vẫn bị nhóm đầu cơ tài chính và hàng thực có mối ăn chia trực tiếp với hàng giấy dẫn dắt. Giá cà phê chưa hề bớt nóng nếu nhìn phía trước. Nhưng vấn đề là bạn nên xem chừng đỉnh sẽ tới đâu và đáy về khúc nào để mà lượng định chứ không nên “cương” khi giá tại thời kỳ thấp.
Những đồn đoán và luận điệu phân tích về chính sách của Fed từ nhiều nguồn sẽ còn làm giá trên sàn và nhất là bạn, những người sản xuất và kinh doanh cà phê bán dưới dạng thương phẩm (tức theo 2 sàn kỳ hạn) còn điêu đứng.
==
NGUYỄN QUANG BÌNH
0949393283
Lưu ý bạn không được quyền trích đăng bài vở trên trang này vì đã có bản quyền. Muốn trích đăng, chép lại, mong bạn lịch sự xin phép tác giả. Một khi trích đăng, sao chép, nhất thiết phải ghi nguồn và tên tác giả. Bài viết này hoàn toàn miễn phí với tâm niệm người viết nỗ lực chuyển tải những tin tức mới nhất về thị trường và những tác động có thể ảnh hưởng đến thị trường cà phê trong thời gian gần cũng như xa. Nên nó hoàn toàn không có dụng ý sử dụng để kinh doanh dù bất kỳ dưới hình thức nào.
Mọi thắc mắc xin gọi cho điện thoại theo số 0949393283. Xin lỗi không sử dụng tin nhắn và hội thoại trên các mạng xã hội như Zalo, FB, Viber…
Hits: 350
